{"id":4852,"date":"2020-03-15T00:38:03","date_gmt":"2020-03-14T21:38:03","guid":{"rendered":"https:\/\/govartishk.com\/?p=4852"},"modified":"2020-03-19T02:33:49","modified_gmt":"2020-03-18T23:33:49","slug":"hiquqa-navneteweyi-astengi-an-derfet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/govartishk.com\/?p=4852","title":{"rendered":"?Hiq\u00fbqa Navnetewey\u00ee, Asteng\u00ee an Derfet"},"content":{"rendered":"<section  class='av_textblock_section av-k7824krl-b4bce8f87a0e6f20cd0a92a5d6244316 '   itemscope=\"itemscope\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/BlogPosting\" itemprop=\"blogPost\" ><div class='avia_textblock'  itemprop=\"text\" ><h4 style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 18pt;\"><strong>\u0626\u0627\u0631\u0627\u0645\u062a\u0631 \u0628\u062e\u0648\u06ce\u0646\u06d5\u0648\u06d5!<\/strong><\/span><\/h4>\n<\/div><\/section>\n\n<style type=\"text\/css\" data-created_by=\"avia_inline_auto\" id=\"style-css-av-k781svou-368f70ce0d9979665351d47ee2c6845e\">\n.av-player.av-k781svou-368f70ce0d9979665351d47ee2c6845e{\ncolor:#ffffff;\n}\n<\/style>\n<div id=\"av_player-1\" class=\"av-player av-player-container av-k781svou-368f70ce0d9979665351d47ee2c6845e avia-playerstyle-minimal av_player-1  avia-builder-el-1  el_after_av_textblock  el_before_av_hr  av-player-hide-playlist first avia-playlist-custom-font-color avia-playlist-hide-cover\"><div class=\"av-player-player-container\"><div class=\"wp-playlist wp-audio-playlist wp-playlist-light\">\n\t\t\t<div class=\"wp-playlist-current-item\"><\/div>\n\t\t<audio controls=\"controls\" preload=\"none\" width=\"1478\"\n\t\t\t><\/audio>\n\t<div class=\"wp-playlist-next\"><\/div>\n\t<div class=\"wp-playlist-prev\"><\/div>\n\t<noscript>\n\t<ol>\n\t\t<li><a href='https:\/\/govartishk.com\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/\u0632\u0627\u06af\u0631\u06c6\u0633.mp3'>\u0632\u0627\u06af\u0631\u06c6\u0633<\/a><\/li>\t<\/ol>\n\t<\/noscript>\n\t<script type=\"application\/json\" class=\"wp-playlist-script\">{\"type\":\"audio\",\"tracklist\":true,\"tracknumbers\":false,\"images\":false,\"artists\":false,\"tracks\":[{\"src\":\"https:\/\/govartishk.com\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/\\u0632\\u0627\\u06af\\u0631\\u06c6\\u0633.mp3\",\"type\":\"audio\/mpeg\",\"title\":\"\",\"caption\":\"\",\"description\":\"\\\"Mix by audio-joiner.com\\\".\",\"meta\":[]}]}<\/script>\n<\/div>\n\t<\/div><\/div>\n<div  class='hr av-25knzd-0d3faa5ffbfeb6a9588817812e8da79a hr-default  avia-builder-el-2  el_after_av_player  el_before_av_one_full '><span class='hr-inner '><span class=\"hr-inner-style\"><\/span><\/span><\/div>\n\n<style type=\"text\/css\" data-created_by=\"avia_inline_auto\" id=\"style-css-av-1zu10j-f8fc81b7b47ff3cf62f278a648d19759\">\n.flex_column.av-1zu10j-f8fc81b7b47ff3cf62f278a648d19759{\nborder-radius:0px 0px 0px 0px;\npadding:0px 0px 0px 0px;\n}\n<\/style>\n<div  class='flex_column av-1zu10j-f8fc81b7b47ff3cf62f278a648d19759 av_one_full  avia-builder-el-3  el_after_av_hr  el_before_av_image  first flex_column_div av-zero-column-padding  '     ><section  class='av_textblock_section av-373tig-92e78f5f444862866d7e5b406534c7fe '   itemscope=\"itemscope\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/BlogPosting\" itemprop=\"blogPost\" ><div class='avia_textblock'  itemprop=\"text\" ><p dir=\"ltr\" style=\"text-align: center;\"><strong><span style=\"font-size: 18pt; color: #000000;\">Hiq\u00fbqa Navnetewey\u00ee,<\/span><\/strong><br \/>\n<strong><span style=\"font-size: 18pt; color: #000000;\"> Asteng\u00ee an Derfet?<\/span><\/strong><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"color: #ff9d00;\"><span style=\"font-size: 24px;\"><b>Sabir Ebdulah\u00eezad<\/b><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Hiq\u00fbqa Navnetewey\u00ee weke yek ji h\u00eaman\u00ean d\u00eeyarker\u00ea dari\u015fteya t\u00eakil\u00eey\u00ean navenewey\u00ee, di nava xwe da gelek r\u00eagez \u00fb r\u00eazikan dihew\u00eene \u00fb xwed\u00ee hin taybetmend\u00eeyan e ku dikare di n\u00ear\u00eena yekem\u00een da ji bo gel\u00ean bindest weke derfet b\u00ea \u015f\u00eerovekirin. L\u00ea dema mirov bi ber\u00e7avka wan gelan \u00fb bi h\u00fbrgil\u00ee li hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee din\u00eare, digehe v\u00ea encam\u00ea ku ev h\u00eaman bi hem\u00ee alav\u00ean xwe y\u00ean hiq\u00fbq\u00ee \u00fb s\u00eeyas\u00ee nikare \u00fb naxwaze li beranber\u00ee h\u00eaz\u00ean s\u00eeyas\u00ee bisekine \u00fb desthilata wan s\u00eenordar bike. Her wisa mirov digehe v\u00ea encam\u00ea ku h\u00eamaneke dewletpar\u00eaz e \u00fb tu caran hey\u00eena dewlet\u00ea nake qurbana bendewar\u00eey\u00ean bindestan. Li ser v\u00ea esas\u00ea j\u00ee naskirina hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee bi l\u00eakol\u00eeneke kurt li ser d\u00eerok, xal\u00ean wer\u00e7erxan\u00ea, taybetmend\u00ee \u00fb r\u00eagez \u00fb r\u00eazik\u00ean bingeh\u00een dikare bersiva gelek pirs\u00ean t\u00eakildar\u00ee sernav\u00ea niv\u00eesar\u00ea zelal bike.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"color: #4fb6ff;\">A\u015ft\u00eeya Westfal\u00eeyay\u00ea \u00fb Avab\u00fbna Dewlet\u00ea<a style=\"color: #4fb6ff;\" href=\"#_edn1\" name=\"_ednref1\">[1]<\/a><\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Dabe\u015fb\u00fbna ola kir\u00eest\u00eeyan\u00eey\u00ea li ser du be\u015f\u00ean Katol\u00eek \u00fb Protistanan (destp\u00eaka sedsala 16-an), r\u00ea li ber \u015ferek\u00ee dijwar xwe\u015f kir ku sala 1618-an dest p\u00ea b\u00fb, \u00fb sih salan berdewam kir.<a href=\"#_edn2\" name=\"_ednref2\"><strong>[2]<\/strong><\/a> Pi\u015ft\u00ee demeke kurt ji destp\u00eab\u00fbna \u015fer\u00ee armanc\u00ean ol\u00ee cih\u00ea xwe dane sepandina serdest\u00eeya s\u00eeyas\u00ee \u00fb le\u015fker\u00ee, \u00fb di encam\u00ea da j\u00ee n\u00eaz\u00ee n\u00eev\u00ea parzem\u00eena Ewropay\u00ea di nava agir\u00ea \u015fer da sot \u00fb w\u00earan b\u00fb.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Gelek kesan bi sedema \u015fer \u00fb gelek y\u00ean din j\u00ee bi sedema xizan\u00ee, kulb \u00fb xela \u00fb nexwe\u015f\u00eeyan can\u00ea xwe ji dest dan. Pi\u015ft\u00ee wan hem\u00ee bobelatan, a\u015ft\u00eehezan hewl\u00ean xwe ji bo gehi\u015ftin bi a\u015fit\u00eeyeke mayinde gur kirin da ku bikaribin al\u00eey\u00ean \u015fer bo ser maseya lihevhatineke gi\u015ftal\u00ee rak\u00ea\u015fin \u00fb p\u00ea\u015f\u00eeya berbelavb\u00fbna z\u00eadetir a karesatan bigirin. Her\u00ee daw\u00ee sala 1648-an wan hewl \u00fb t\u00eako\u015f\u00eenan berhem dan \u00fb layen\u00ean \u015fer bi wajokirina du peyman\u00ean M\u00fbnister<a href=\"#_edn3\" name=\"_ednref3\">[3]<\/a> \u00fb Osnabr\u00fbk\u00ea<a href=\"#_edn4\" name=\"_ednref4\">[4]<\/a> ji al\u00eeyek\u00ea daw\u00ee bi \u015fer\u00ean sihsal\u00ee an\u00een \u00fb ji al\u00eeyeke din ve j\u00ee x\u00eem\u00ea pergaleke n\u00fb ya s\u00eeyas\u00ee-hiq\u00fbq\u00ee dan\u00een.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Peyman\u00ean Westfal\u00eeyay\u00ea<a href=\"#_edn5\" name=\"_ednref5\">[5]<\/a> yekem peyman\u00ean \u00e7endal\u00ee y\u00ean navnetewey\u00ee ne ku ji bo dab\u00eenkirina a\u015fit\u00eey\u00ea hat\u00eene gir\u00eadan. L\u00ea hevdem li gel w\u00ea \u00e7end\u00ea ku a\u015ft\u00ee misoger kirin, meydan j\u00ee ji bo t\u00eak\u00e7\u00fbna \u00cemparator\u00eeyan xwe\u015f kirin, ev hey\u00eena s\u00eeyas\u00ee ku bi hezaran salan kar\u00eeb\u00fb di t\u00eakel\u00eey\u00ean her\u00eam\u00ee \u00fb navnetewey\u00ee da weke kirdey\u00ea sereke cih bigire. \u00cemparator\u00ee bi w\u00ea peyman\u00ea rast\u00ee derbeke hilwe\u015f\u00eener hatin \u00fb \u00e7end sedsal \u015f\u00fbnda, di bin bandora pergala n\u00fb ya s\u00eeyas\u00ee bi temam\u00ee ji hol\u00ea rab\u00fbn \u00fb cih\u00ea xwe dane hey\u00eeneke din.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Yek ji encam\u00ean wan peymanan jiday\u00eekb\u00fbna k\u00eeyana \u201cDewlet\u00ea\u201d<a href=\"#_edn6\" name=\"_ednref6\">[6]<\/a> b\u00fb. Helbet ev nay\u00ea v\u00ea watey\u00ea ku ber\u00eeya sala 1648-an tu k\u00eeyaneke s\u00eeyas\u00ee ya weku dewlet\u00ea di dinyay\u00ea da neb\u00fbye; l\u00ea bel\u00ea mirov dikare b\u00eaje ku dewlet bi wateya \u00eeroy\u00een w\u00ea sal\u00ea \u00fb bi r\u00eaya wan peymanan hat\u00eeye avakirin \u00fb ji v\u00ea roj\u00ea ve heya \u00eero t\u00eakel\u00eey\u00ean wan bi r\u00eaya hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee hat\u00eene r\u00eak\u00fbp\u00eakkirin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"color: #4fb6ff;\">Serwer\u00eeya Westfal\u00eeyay\u00ee, R\u00eagez \u00fb Kirde <\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Li gor peymana Westfal\u00eeyay\u00ea layen\u00ean \u015fer<a href=\"#_edn7\" name=\"_ednref7\">[7]<\/a> p\u00eabend\u00eeya xwe bi r\u00eazgirtina ji \u201cR\u00eageza Yekpareb\u00fbna Ax\u00ea\u201d<a href=\"#_edn8\" name=\"_ednref8\">[8]<\/a> ragihandin \u00fb \u201cR\u00eageza Qedexeya Dest\u00eawerdan\u00ea\u201d<a href=\"#_edn9\" name=\"_ednref9\">[9]<\/a> \u00fb herwisa \u201cR\u00eageza Wekhev\u00eeya Serwer\u00eeya Dewletan\u201d<a href=\"#_edn10\" name=\"_ednref10\">[10]<\/a>di kar \u00fb bar\u00ean xwe bingeh girtin. Ev r\u00eagez b\u00fbne binemaya s\u00eenornas\u00eeya s\u00eeyas\u00ee; anku heya w\u00ea dem\u00ea s\u00eenoreke h\u00eald\u00eeyar \u00fb naskir\u00ee di navbera k\u00eeyan\u00ean s\u00eeyas\u00ee da nehatib\u00fb p\u00eanasekirin. Ku s\u00eenoreke d\u00eeyarkir\u00ee heba j\u00ee, tu r\u00eakeftineke du an \u00e7endal\u00ee ya navnetewey\u00ee cih nedab\u00fb misogerkirina parastina w\u00ee sinor\u00ee.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Di bin bandora Peymana Westfal\u00eeyay\u00ea da \u00ead\u00ee pergala navnetewey\u00ee heb\u00fbna k\u00eeyaneke weku \u00eemparator\u00eeyan di nav xwe da qeb\u00fbl nedikir. Gir\u00eengtir\u00een \u00eemparator\u00eey\u00ean ku di nava xer\u00eeteya Ewropay\u00ea da cih digirtin, \u00cemparator\u00eeya P\u00eeroz a Rom\u00ea, \u00cemparator\u00eeya Osman\u00ee, \u00cemparator\u00eeya Polonyay\u00ea \u00fb \u00cemparator\u00eeya Sw\u00ead\u00ea b\u00fbn ku her weku me amaje p\u00ea kir, pi\u015ft\u00ee biferm\u00eenas\u00eena dewlet\u00ea h\u00ead\u00ee-h\u00ead\u00ee hilwe\u015f\u00eeyan, \u00fb tevl\u00ee d\u00eerok\u00ea b\u00fbn.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Berevaj\u00ee dewletan ku li ser r\u00fbpel\u00ean lihevhatinan s\u00eenor weke serx\u00eaza destp\u00eab\u00fbna serwer\u00eey\u00ea qeb\u00fbl kirin, taybetmend\u00eeya serek\u00ee ya wan \u00cemparator\u00eeyan bingehgirtina r\u00eageza \u015fer di t\u00eakel\u00eey\u00ean navnetewey\u00ee da b\u00fb. Li ser v\u00ea esas\u00ea j\u00ee keng\u00ee berjewend\u00eeyeke wan \u00e7\u00eabiba an berjewend\u00eeyeke wan ketiba j\u00ear gef \u00fb xetereyan, \u015fer weku r\u00ea\u00e7areya destp\u00eak\u00ea ji bo parastina berjewend\u00eey\u00ean xwe bikar dian\u00een.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Peymana Westfal\u00eeyay\u00ea bi p\u00eanasekirineke hi\u015fk a t\u00eageha \u201cSerwer\u00eey\u00ea\u201d \u00a0ku \u00eero roj\u00ea weke \u201cSerwer\u00eeya Westfal\u00eeyay\u00ee\u201d<a href=\"#_edn11\" name=\"_ednref11\">[11]<\/a> t\u00ea binavkirin, r\u00ea li ber guher\u00eeneke mezin di t\u00eakel\u00eey\u00ean navnetew\u00ee da xwe\u015f kir ku ew j\u00ee bingehgirtina r\u00eageza a\u015fit\u00eey\u00ea b\u00fb li dewsa r\u00eageza \u015fer. Civaka navdewlet\u00ee h\u00ead\u00ee-h\u00ead\u00ee gehi\u015fte v\u00ea encam\u00ea ku parastina s\u00eenoran ten\u00ea bi r\u00eaya a\u015ft\u00eey\u00ea d\u00ea were m\u00eesogerkirin. L\u00ea d\u00eesa j\u00ee gelek dem derbaz b\u00fb heya ku r\u00eageza \u015fer cih\u00ea xwe da r\u00eageza a\u015fit\u00eey\u00ea.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Ji 1648-an heya sala 1919-an gelek lihevhatin \u00fb peyman\u00ean navnetewey\u00ee hatine gir\u00eadan. Tu ji wan peymanan nekar\u00een \u015fer qedexe bikin. \u201cPeymannamey\u00ean A\u015fit\u00eey\u00ea y\u00ean Lahey\u00ea\u201d<a href=\"#_edn12\" name=\"_ednref12\">[12]<\/a> hin alav\u00ean p\u00ea\u015f\u00eegir y\u00ean weku navbij\u00eewankar\u00eey\u00ea p\u00ea\u015fn\u00eeyar kirin \u00fb bikaran\u00eena \u015fer ten\u00ea ji bo wergirtina deynan qedexe kir. Bendewar\u00eeyeke xurt ji al\u00eey\u00ea hiq\u00fbqnasan ve heb\u00fb ku \u201cPeymannameya Civaka Netewan\u201d<a href=\"#_edn13\" name=\"_ednref13\">[13]<\/a> \u015fer bi awayek\u00ee rasterast qedexe bike, l\u00ea ten\u00ea kar\u00ee ku bikaran\u00eena h\u00eaza le\u015fker\u00ee gir\u00eaday\u00ee hin \u015fert \u00fb merc\u00ean d\u00eeyar bike.<a href=\"#_edn14\" name=\"_ednref14\">[14]<\/a> Cara yekem \u00fb bi r\u00eaya \u201cR\u00eakeftina Kellogg\u2013Briand\u00ea\u201d<a href=\"#_edn15\" name=\"_ednref15\">[15]<\/a> b\u00fb ku r\u00eageza \u201cQedexeya Bikaran\u00eena H\u00eaz\u00ea\u201d<a href=\"#_edn16\" name=\"_ednref16\">[16]<\/a> di t\u00eakel\u00eey\u00ean navnetewey\u00ee da bingeh hat girtin.<a href=\"#_edn17\" name=\"_ednref17\">[17]<\/a> N\u00eaz\u00ee du dehsalan \u015f\u00fbnda dar\u00eajer\u00ean \u201c\u00c7arteya Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee\u201d<a href=\"#_edn18\" name=\"_ednref18\">[18]<\/a> j\u00ee ev qedexe dubare kirin \u00fb heya roja \u00eero j\u00ee t\u00eakel\u00eey\u00ean navnetewey\u00ee li ser bingeha wan r\u00eagez\u00ea t\u00ean \u00fb kirdey\u00ean serek\u00ee ku di \u00e7ar\u00e7oveya hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee da t\u00ean naskirin j\u00ee dewlet in.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #4fb6ff; font-size: 14pt;\">R\u00eaxistina Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee<a style=\"color: #4fb6ff;\" href=\"#_edn19\" name=\"_ednref19\">[19]<\/a> \u00fb Parastina Serdest\u00eey\u00ea<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Gir\u00eengtir\u00een armanca R\u00eaxistina Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee dab\u00eenkirin \u00fb parastina a\u015ft\u00ee \u00fb ewleh\u00eeya navnetewey\u00ee b\u00fb.<a href=\"#_edn20\" name=\"_ednref20\">[20]<\/a> V\u00ea r\u00eaxistin\u00ea gi\u015ft r\u00eagez\u00ean ku me li jor amaje p\u00ea kirin pejirand \u00fb di nava \u00e7arte, biryarname \u00fb peymannamey\u00ean gir\u00ead\u00ear da bi cih kir. Di rast\u00ee da avab\u00fbna R\u00eaxistina Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee ji bo dag\u00eerker \u00fb serdestan derfeteke z\u00ear\u00een afirand. Wan bi s\u00fbdgirtin ji r\u00eagezan navbor\u00ee serwer\u00eeya xwe bi dil\u00ea xwe me\u015fandin \u00fb her away\u00ea r\u00eakar\u00ean dijhiq\u00fbq\u00ee \u00fb nemirovane li dij\u00ee gel\u00ean blindest \u00fb k\u00eam\u00eeneyan ceriband da ku bikaribin tevger\u00ean rizgar\u00eexwaz tepeser bikin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">B\u00eaguman ji roja damezrandina R\u00eaxistina Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ea heya \u00eero dag\u00eerker\u00ean kurdistan\u00ea j\u00ee ji bo tunekirina gel\u00ea Kurd hem\u00ee r\u00eakar\u00ean hovane \u00fb dijhiq\u00fbq\u00ee bikar an\u00eene ku a\u015fkera an ve\u015fart\u00ee \u00e7avkan\u00eeya xwe ji h\u00eaman \u00fb r\u00eagez\u00ean Serwer\u00eeya Westfal\u00eeyay\u00ee \u00fb Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ea girtine. Ev j\u00ee t\u00ea v\u00ea watey\u00ea ku Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee di avab\u00fbn \u00fb berdewam\u00eeya kar \u00fb xebat\u00ean xwe da ten\u00ea parastina serdest\u00eey\u00ea esas girt\u00eeye, \u00fb dewlet j\u00ee bi zaneb\u00fbn wan taybetmend\u00eeyan di berjewend\u00eeya xwe da bikar t\u00eenin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #4fb6ff; font-size: 14pt;\">Hiq\u00fbqa Navnetewey\u00ee \u00fb H\u00fbrderfet\u00ean<a style=\"color: #4fb6ff;\" href=\"#_edn21\" name=\"_ednref21\">[21]<\/a> Bindestan<a style=\"color: #4fb6ff;\" href=\"#_edn22\" name=\"_ednref22\">[22]<\/a><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Di \u00e7ar\u00e7oveya r\u00eazik\u00ean hiq\u00fbqa navnetew\u00ee da hin h\u00fbrderfet ji bo gel\u00ean bindest hat\u00eene destn\u00ee\u015fankirin ku dikarin di \u015fert \u00fb merc\u00ean d\u00eeyar da wan h\u00fbrderfetan ji bo parastina hey\u00een\u00ean xwe y\u00ean s\u00eeyas\u00ee, meden\u00ee, abor\u00ee, \u00e7and\u00ee \u00fb \u2026hwd bikar b\u00eenin. Ew maf piran\u00ee weke maf\u00ean k\u00eam\u00eeneyan t\u00ean binavkirin. Di nava wan mafan da j\u00ee ji hem\u00fbyan gir\u00eengtir \u201cMaf\u00ea Gelan ji bo D\u00eeyarkirina \u00c7areniv\u00ees\u00ea\u201d<a href=\"#_edn23\" name=\"_ednref23\">[23]<\/a> ye ku herwisa weke r\u00eagezeke maf\u00ean mirovan j\u00ee t\u00ea naskirin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Ev r\u00eagez ne berhema Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee; l\u00eabel\u00ea berhema Civaka Netewan e ku pi\u015ft\u00ee \u015eer\u00ea C\u00eehan\u00ee y\u00ea Yekem ji bo rizgar\u00eeya gel\u00ean di j\u00ear desthilatdar\u00eeya \u00cemparator\u00eey\u00ean Osman\u00ee \u00fb Nemsay\u00ea da esas hatib\u00fb girtin. Mixabin ji ber gelek sedem\u00ean taybet gel\u00ea Kurd nekar\u00ee w\u00ea derfet\u00ea bikar b\u00eene \u00fb serbixweb\u00fbna xwe rageh\u00eene. Pi\u015ft\u00ee \u015eer\u00ea C\u00eehan\u00ee y\u00ea Dumey\u00een \u00fb bitaybet di dehsal\u00ean 50-an \u00fb 60-an da j\u00ee vej\u00eenek n\u00fb di bikaran\u00eena w\u00ee maf\u00ee da \u00e7\u00eab\u00fb, \u00fb ew maf li dij\u00ee h\u00eaz\u00ean m\u00eat\u00eenger hate bikaran\u00een. Di encama v\u00ea s\u00fbdgirtin\u00ea da j\u00ee gelek welat\u00ean n\u00fb serxweb\u00fbna xwe ragihandin, l\u00ea d\u00eesa Kurdan nekar\u00een ji ber zext \u00fb zor\u00ean b\u00eas\u00eenor xwe bibizivin \u00fb encamek\u00ea bidest bixin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Gelek belgenamey\u00ean navnetewey\u00ee amaj\u00ea bi v\u00ee maf\u00ee dikin \u00fb li k\u00ealeka v\u00ee maf\u00ee gelek maf\u00ean din hene ku di \u00e7ar\u00e7oveya peyman, peymanname \u00fb biryarnamey\u00ean navnetewey\u00ee da amaje bi wan hat\u00eeye kirin, l\u00ea tu ji wan mafan b\u00eay\u00ee heb\u00fbna rezamend\u00ee an ne\u00e7armay\u00eena dewletan nah\u00ean c\u00eebic\u00eekirin. Daney\u00ean hey\u00ee n\u00ee\u015fan dane ku \u00e7avd\u00ear\u00eeya navnetewey\u00ee \u00fb raya gi\u015ft\u00ee ya c\u00eehan\u00ee j\u00ee nikare bandoreke er\u00ean\u00ee li ser asta c\u00eebic\u00eekirina wan mafan ji al\u00eey\u00ea dewlet\u00ea ve bike.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\">\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"color: #4fb6ff; font-size: 14pt;\">Encam<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Li gor peymannamey\u00ean navnetewey\u00ee dewlet kirdey\u00ea sereke y\u00ea hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee ye, \u00fb ji s\u00eenornas\u00eeya s\u00eeyas\u00ee \u00fb bingehgirtina a\u015fit\u00eey\u00ea weke maker\u00eagez bigire heya r\u00eagez\u00ean binema y\u00ean din ku di hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee da cih digirin, hem\u00ee ji bo bir\u00eak\u00fbp\u00eakkirina t\u00eakel\u00eey\u00ean dewletan hat\u00eene dari\u015ftin. L\u00ea di rast\u00ee da asta r\u00eazdar\u00eeya dewlet\u00ea li beranber wan binemayan hertim gir\u00eaday\u00ee h\u00eaza wan b\u00fbye. Ew j\u00ee t\u00ea v\u00ea watey\u00ea ku dewlet di t\u00eakel\u00eey\u00ean xwe y\u00ean navnetewey\u00ee da z\u00eade gir\u00eaday\u00ee r\u00eazik\u00ean hiq\u00fbq\u00ee nam\u00eenin \u00fb li gor \u015fet \u00fb mercan bertek\u00ean cuda n\u00ee\u015fan didin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Herwisa h\u00eaza dewlet\u00ea di t\u00eakel\u00eey\u00ean xwe y\u00ean navxwey\u00ee da j\u00ee li ser bingeha serwer\u00eeya westfal\u00eeyay\u00ee \u00fb h\u00eaman\u00ean v\u00ea serwer\u00eey\u00ea \u00fb li gor h\u00eaz \u00fb h\u00eazdar\u00eeya xwe n\u00eaz\u00eek dibe \u00fb bi her away\u00ee bizav\u00ean gel\u00ean bindest ku li dij\u00ee serwer\u00eey\u00ea p\u00eak t\u00ean, tepeser dike.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Ne Civaka Netewan \u00fb ne j\u00ee R\u00eaxistina Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee nekar\u00eene c\u00eebic\u00eekirina maf\u00ean k\u00eem\u00eeneyan m\u00eesoger bikin, \u00fb r\u00eakar\u00ean guncaw \u00fb bic\u00ee ji bo parastina wan mafan dar\u00eajin. Berevaj\u00ee v\u00ea \u00e7end\u00ea j\u00ee hem\u00ee hey\u00een\u00ean xwe ji bo parastina dewlet\u00ea bikar an\u00eene. Qedexekirina bikaran\u00eena \u015fer weke r\u00ea\u00e7areyeke s\u00eeyas\u00ee \u00fb parastina a\u015ft\u00ee \u00fb ewleh\u00eeya navnetewey\u00ee j\u00ee, ten\u00ea di t\u00eakel\u00eey\u00ean di navbera dewletan da derbasdar in \u00fb hiq\u00fbqa navnetew\u00ee nekar\u00eeye ten\u00ea p\u00eangaveke bih\u00eaz \u00fb \u015f\u00eanber ji bo bir\u00eak\u00fbp\u00eakkirina t\u00eakel\u00eey\u00ean dewletan \u00fb bindest\u00ean (k\u00eem\u00eene) wan bav\u00eaje.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Ev maf\u00ean ku ji bo k\u00eem\u00eene \u00fb bindestan hat\u00eene ber\u00e7avgirtin j\u00ee, ten\u00ea di nava deq\u00ean belgenamey\u00ean navnetewey\u00ee da \u00eaxs\u00eer mane, \u00fb ew j\u00ee t\u00ea v\u00ea watey\u00ea ku gel\u00ean bindest \u00fb bitaybet gel\u00ea kurd p\u00eaw\u00eest e, an bi h\u00eaza xwe (s\u00eeyas\u00ee, le\u015fker\u00ee, abor\u00ee \u00fb \u2026hwd.) derfetek\u00ea ji bo d\u00eeyarkirina \u00e7areniv\u00eesa xwe biafir\u00eene, an j\u00ee bi \u00e7av\u00ean vekir\u00ee li benda derfetek dervey\u00ee be, ji ber ku dilxwe\u015fkirina bi r\u00eagez\u00ean hiq\u00fbqa navnetewey\u00ee ten\u00ea xwe xapandin e, \u00fb ezm\u00fbna Kurdan li her \u00e7ar par\u00e7ey\u00ean Kurdistan\u00ea n\u00ee\u015fan dide ku ew hiq\u00fbq w\u00ea tu car\u00ee nebe r\u00eaxwe\u015fker\u00ea \u00e7areserkirina pirsgir\u00eak\u00ean gel\u00ea Kurd \u00fb \u00a0rizgar\u00eeya wan.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref1\" name=\"_edn1\">[1]<\/a> Peace of Westphalia<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref2\" name=\"_edn2\">[2]<\/a> Thirty Years&#8217; War<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref3\" name=\"_edn3\">[3]<\/a> M\u00fcnster<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref4\" name=\"_edn4\">[4]<\/a> Osnabr\u00fcck<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref5\" name=\"_edn5\">[5]<\/a> The Treaty of Westphalia;<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Her \u00e7iqas ku di rast\u00ee da du peyman\u00ean cuda li du bajar\u00ean cuda hatib\u00fbn wajo kirin l\u00ea ev peyman ji ber ku di naveroka xwe da yek b\u00fbn, di ziman\u00ea \u00cenil\u00eez\u00ee da weke yeljimar t\u00ea bikaran\u00een.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref6\" name=\"_edn6\">[6]<\/a> State;<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Dewlet\u00ean Sw\u00eesre \u00fb Holanda, Fransa, Span\u00eeya \u00fb Portoqal di \u00e7ar\u00e7oveya Peymana Westfal\u00eeyay\u00ea da weke welat\u00ean serbixwe hatine naskirin \u00fb destt\u00eawerdana papay\u00ee di kar\u00fbbar\u00ean wan welatan da hate qedexe kirin. Wan dewletan kar\u00ee bi sere xwe kar\u00fbbar\u00ean xwe y\u00ean navxwey\u00ee \u00fb navnetewey\u00ee bi r\u00eave biben. R\u00eageza serxweb\u00fbna s\u00eeyas\u00ee \u00fb ol\u00ee hete pejirandin. R\u00eageza wekhew\u00eeya dewletan j\u00ee di t\u00eakel\u00eey\u00ean navnetewey\u00ee da bingeh hat girtin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref7\" name=\"_edn7\">[7]<\/a> \u00cemparator\u00eeya P\u00eeroz a Rom\u00ea, \u00cemparator\u00eeya Sw\u00ead\u00ea, \u00cemparator\u00eeya Spanyay\u00ea, \u015fehen\u015fah\u00eeya Firansay\u00ea \u00fb Komara Holanday\u00ea h\u00eaz\u00ean serek\u00ee b\u00fbn ku di \u015fer\u00ean sihsal\u00ee li hember hev sekin\u00eeb\u00fbn. Di nava welat\u00ean Ewrop\u00ee y\u00ean v\u00ea serdem\u00ea da ten\u00ea Bir\u00eetan\u00eeya \u00fb Polon\u00eeya be\u015fdar\u00ee \u015fer\u00ean s\u00eesal\u00ee neb\u00fbn.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref8\" name=\"_edn8\">[8]<\/a> The Principle of Territorial Integrity<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref9\" name=\"_edn9\">[9]<\/a> The Principle of Non-Intervention;<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Ji ber ku niv\u00eeskar li ser v\u00ea bawer\u00ea ye ku di v\u00ea r\u00eagez\u00ea da qedexeyeke hiq\u00fbq\u00ee heye, ji t\u00eageha \u201cQedexe\u201dy\u00ea s\u00fbd girt\u00eeye.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref10\" name=\"_edn10\">[10]<\/a> The Principle of Sovereign Equality of States<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref11\" name=\"_edn11\">[11]<\/a> Westphalian Sovereignty<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref12\" name=\"_edn12\">[12]<\/a> Hague Conventions of 1899 and 1907.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref13\" name=\"_edn13\">[13]<\/a> The Covenant of the League of Nations<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref14\" name=\"_edn14\">[14]<\/a> Xal\u00ean 12,13 \u00fb 15.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref15\" name=\"_edn15\">[15]<\/a> Kellogg\u2013Briand Pact (1929)<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Ev peyman her wisa weke \u201cGeneral Treaty for Renunciation of War as an Instrument of National Policy\u201d j\u00ee t\u00ea naskirin.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref16\" name=\"_edn16\">[16]<\/a> Prohibition of the Use of Force<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref17\" name=\"_edn17\">[17]<\/a> Xala 1\u00ea.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref18\" name=\"_edn18\">[18]<\/a> Charter of the United Nations<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref19\" name=\"_edn19\">[19]<\/a> United Nations Organization<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref20\" name=\"_edn20\">[20]<\/a> Xala 1\u00ea ya \u00c7arteya Netew\u00ean Yekb\u00fby\u00ee<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref21\" name=\"_edn21\">[21]<\/a> Tu ji wan derfet\u00ean ku ji bo gel\u00ean blindest hat\u00eene ber\u00e7avgirtin li beranber asteng\u00eey\u00ean hey\u00ee ev qas bih\u00eaz \u00fb bibandor n\u00eene ku\u00a0 bikaribin ji bo guherandina rew\u015fa bindestan r\u00ea xwe\u015fker bin. Ji be v\u00ea \u00e7end\u00ea j\u00ee niv\u00eeskar ji t\u00eageha \u201cH\u00fbrderfet\u201d\u00ea s\u00fbd girt\u00eeye.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref22\" name=\"_edn22\">[22]<\/a> Niv\u00eeskar bi zaneb\u00fbn t\u00eageha \u201cBindestan\u201d bikar t\u00eene, ji ber ku ne p\u00eakan e hertim serwer\u00ee di dest\u00ea piran\u00eeya da be \u00fb bi ner\u00eena niv\u00eeskar bikaran\u00eena t\u00eagh\u00ean weke k\u00eam\u00eene an eqel\u00eeyet ji bo wan rew\u015fan guncav n\u00eene.<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><a href=\"#_ednref23\" name=\"_edn23\">[23]<\/a> The Right of a People To Self-Determination<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" style=\"text-align: justify;\">\n<\/div><\/section><\/div>\n\n<style type=\"text\/css\" data-created_by=\"avia_inline_auto\" id=\"style-css-av-k798nxrg-ed2ad3146df7015c8d4e36bf96ef0b3f\">\n.avia-image-container.av-k798nxrg-ed2ad3146df7015c8d4e36bf96ef0b3f img.avia_image{\nbox-shadow:none;\n}\n.avia-image-container.av-k798nxrg-ed2ad3146df7015c8d4e36bf96ef0b3f .av-image-caption-overlay-center{\ncolor:#ffffff;\n}\n<\/style>\n<div  class='avia-image-container av-k798nxrg-ed2ad3146df7015c8d4e36bf96ef0b3f av-styling- avia_animated_image av-animated-when-visible-95 bottom-to-top avia-align-center  avia-builder-el-5  el_after_av_one_full  el_before_av_textblock '   itemprop=\"image\" itemscope=\"itemscope\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\" ><div class=\"avia-image-container-inner\"><div class=\"avia-image-overlay-wrap\"><img decoding=\"async\" fetchpriority=\"high\" class='wp-image-3767 avia-img-lazy-loading-not-3767 avia_image ' src=\"https:\/\/govartishk.com\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tishk.svg\" alt='' title='tishk'  height=\"80\" width=\"80\"  itemprop=\"thumbnailUrl\"  \/><\/div><\/div><\/div>\n<section  class='av_textblock_section av-k7841bht-3307f1f89b414ee0f9e656fba20f58e9 '   itemscope=\"itemscope\" itemtype=\"https:\/\/schema.org\/BlogPosting\" itemprop=\"blogPost\" ><div class='avia_textblock'  itemprop=\"text\" ><p style=\"text-align: center;\"><a style=\"color: #3366ff;\" href=\"https:\/\/govartishk.com\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/hiquqa-neteweyi.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u0628\u06c6 \u062f\u0627\u06af\u0631\u062a\u0646 \u0628\u06d5 \u0634\u06ce\u0648\u06d5\u06cc \u0641\u0627\u06cc\u0644\u06cc PDF\u060c \u0644\u06ce\u0631<\/a><span style=\"color: #3366ff;\">\u06d5 \u06a9\u0644\u06cc\u06a9 \u0628\u06a9\u06d5<\/span><\/p>\n<\/div><\/section>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":2,"featured_media":4653,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[54],"tags":[],"class_list":["post-4852","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-54"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/govartishk.com\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/J2.jpg","jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pbFtRD-1gg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4852","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4852"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4852\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5184,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4852\/revisions\/5184"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4653"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4852"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4852"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/govartishk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4852"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}